Samsun'un Tekkeköy ilçesinde bulunan tarihi Antyeri Kilisesi, bir kez daha definecilerin hedefi oldu. Yapının duvarlarında ve mimari unsurlarında meydana gelen tahribat, kültürel mirasın korunmasına ilişkin endişeleri yeniden gündeme taşıdı; bunun üzerine Mimarlar Odası Samsun Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Burak Şener başkanlığındaki heyet kilisede inceleme yaptı. Gazete Arena'nın haberine göre, Andreanadon Kilisesi olarak da bilinen yapı tescilli kültür varlığı niteliğinde.
Kilisenin 250 yıllık geçmişi nedir?
Antyeri Kilisesi'nin 18. yüzyılın sonlarına doğru, yaklaşık 250 yıl önce inşa edildiği belirtiliyor. Dikdörtgen planlı, kesme taş malzemeli ve kırma çatılı yapı, güneybatı köşesindeki çan kulesiyle dikkat çekiyor. Taş işçiliğiyle öne çıkan yapının çan kulesi, kilisenin orijinal mimarisinden bugüne ulaşan en belirgin unsur olarak nitelendiriliyor. Aslen kilise olarak inşa edilen yapı, mübadele sonrasında bölgeye yerleşen göçmenler tarafından camiye dönüştürülerek kullanılmaya başlandı. Gazete Arena'nın aktardığına göre yapı, 1997 yılına kadar cami olarak hizmet verdi; mahallede yeni bir caminin inşa edilmesinin ardından terk edildi ve bugünkü atıl haline geldi.
İnceleme heyeti ne tespit etti?
Mimarlar Odası Samsun Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Burak Şener ile şube yönetim kurulu üyeleri, kilisenin mevcut durumunu yerinde değerlendirmek için yapıda incelemelerde bulundu. Heyet, yapının defineciler tarafından tahrip edildiğini belirleyerek tarihi mirasın daha fazla zarar görmeden koruma altına alınması gerektiğini vurguladı. Mimarlar Odası, incelemenin ardından yaptığı değerlendirmede Antyeri Kilisesi'nin kaderine terk edilemeyeceğine dikkat çekti.
Restorasyon için hangi adımlar isteniyor?
Mimarlar Odası Samsun Şubesi, tarihi yapı için rölöve ve restitüsyon projelerinin hazırlanarak restorasyon çalışmalarının ivedilikle başlatılmasını istedi. Oda, yapının kurtarılması amacıyla ilgili yerel yönetimler, Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu ve yetkili diğer kurumlarla iletişime geçileceğini bildirdi. Mimarlar Odası, sürecin takipçisi olunacağını da açıkladı.
Haberin kaynağı olan Gazete Arena'nın bilgisine göre Antyeri Kilisesi, Samsun'daki mimari ve kültürel mirasın önemli örneklerinden biri olarak kabul ediliyor. Kilisenin önce ibadethane, ardından cami olarak kullanılmış olması, yapının bölgedeki farklı inanç ve kültürlere ait ortak geçmişinin somut bir izi olarak görülüyor. Tekkeköy'deki yapının tescilli statüsü, koruma çalışmalarının yasal zeminini oluşturuyor.
Kaynak: Gazete Arena
